वासिङ्टन । राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प प्रशासनअन्तर्गत खोपप्रति शङ्का राख्दै आएका स्वास्थ्य मन्त्री रोबर्ट एफ. केनेडी जुनियरले नवजात शिशुलाई दिइने हेपाटाइटिस–बी खोपको पुनरावलोकन गर्न नयाँ सल्लाहकार समूह गठन गरेपछि अमेरिकामा चिकित्सक तथा वैज्ञानिक समुदायबीच तीव्र बहस र चिन्ता बढेको छ।
धेरै चिकित्सकको कडा आपत्तिपछिपनि एटलान्टास्थित खोप अभ्यास सम्बन्धी सल्लाहकार समिति (ACIP)ले बिहीबारदेखि दुई दिने बैठक प्रारम्भ गर्दै हेपाटाइटिस–बी खोप ढिलाइ गर्ने कि नगर्ने विषयमा औपचारिक छलफल सुरु गरेको छ।
केनेडीको नेतृत्वमा समितिले अहिले दशकौँदेखि सुरक्षित मानिँदै आएको विभिन्न खोपको पुनरावलोकन थालिसकेको छ, जसले वैज्ञानिक वृत्तमा आशंका थपिएको छ।
खोपविज्ञानप्रति केनेडीकै शङ्का, वैज्ञानिक समुदाय चिन्तित
स्वयं मन्त्री केनेडीले खोपविज्ञानप्रति शङ्का र खोपविरोधी धारणा विगतदेखि सार्वजनिक गर्दै आएकाले समितिको निष्पक्षता र विश्वसनीयतामाथि प्रश्न उठेको छ।
विशेषज्ञहरूले चेतावनी दिँदै आएका छन् कि खोप ढिलाइ वा खोपदरमा गिरावट आएमा दादुरा लगायतका घातक रोग पुनः फैलिने जोखिम अत्यन्तै उच्च छ।
सन् २०२५ मा दादुराका कारण सयौँले ज्यान गुमाएको तथ्य अझै अमेरिकामा ताजा स्मरणका रुपमा रहेको छ।
संक्रामक रोग विज्ञ सीन ओ’लेरीले भने,
“ACIP ले ल्याउन खोजिएको परिवर्तन वैज्ञानिक प्रमाण होइन, विचारधारामा आधारित देखिन्छ।”
हेपाटाइटिस–बी खोप : दशकौँदेखि सिद्ध सुरक्षित अभ्यास
सन् १९९१ देखि अमेरिकी स्वास्थ्य निकायले जन्मेका २४ घण्टाभित्र हेपाटाइटिस–बी खोप अनिवार्य रूपमा लगाउन सिफारिस गर्दै आएको छ।
यो भाइरल कलेजो रोग नवजातमा लागे ९०% मा दीर्घकालीन कलेजो क्षति, सिर्सोसिस र कलेजो क्यान्सरको जोखिम अत्यन्तै उच्च हुन्छ।
ओ’लेरी भन्छन्—
“यी सबै मृत्यु रोक्न सकिने थिए। खोप ढिलाइ गर्नु सरासर जोखिम बढाउने कदम हो।”
ट्रम्पको विवादास्पद दाबी : “यो यौन रोग हो, बालकलाई चाहिँदैन”
राष्ट्रपति ट्रम्पले हालै
“हेपाटाइटिस–बी यौन सम्बन्धबाट सर्ने भएकाले १२ वर्षभन्दा अघि खोप आवश्यक छैन”
भनेर दिएको अभिव्यक्तिलाई चिकित्सकहरूले पूर्णरूपमा गलत र खतरनाक भन्दै खारेज गरेका छन्।
तिनीहरूको भनाइमा
-
नवजात शिशु आमाबाट गर्भ वा प्रसवका क्रममा नै सङ्क्रमित हुन सक्छ,
-
खोप ढिलाइले खोपदर घटाउने, र
-
स्वास्थ्य सेवामा असमान पहुँचका कारण विपन्न समुदाय बढी जोखिममा पर्ने सम्भावना छ।
४०० भन्दा बढी अध्ययनको समीक्षाबाट पनि ढिलाइको फाइदा नदेखियो
मिनेसोटा विश्वविद्यालयका अनुसन्धानले ४००+ अध्ययनको समीक्षामा
— खोप ढिलाइ गर्दा कुनै लाभ नदेखिएको,
— बरु अमेरिकी दिशानिर्देश बदल्न खोज्नु जोखिमपूर्ण मात्र हुने निष्कर्ष निकालेका छन्।
अमेरिकामा धेरै खोप बीमाबाट कभर हुने–नहुने ACIPका सिफारिसमा आधारित हुने भएकाले यस समितिको निर्णय प्रत्यक्ष रूपमा लाखौँ परिवारसँग सम्बन्धित हुन्छ।
एक खोप नै सयौँ डलर पर्ने अमेरिकी प्रणालीमा ACIPको सिफारिस अत्यन्त महत्वपूर्ण मानिन्छ।
केनेडी नेतृत्वप्रति अविश्वास : राज्यहरूले ACIP नमान्ने घोषणा
केनेडीको नेतृत्वप्रतिको अविश्वास बढ्दै जाँदा ACIPको प्रभावकारिता कमजोर भइरहेको छ।
धेरै डेमोक्र्याट–नेतृत्वका राज्यहरूले “हामी ACIPको नयाँ सिफारिस मान्दैनौँ” भनेर घोषणा गरिसकेका छन्।
बालरोग विज्ञ पल अफिट भन्छन्— “राज्यहरू आफ्नै सल्लाहकार समिति बनाउँदैछन्, किनकि रोबर्ट एफ.केनेडी जस्तो खोपविरोधी र विज्ञान अस्वीकार गर्ने व्यक्तिमा उनीहरू भरोसा गर्न सक्दैनन्।”
उनी थप्छन्— “ACIP अब अर्को कुन जोखिमपूर्ण प्रस्ताव ल्याउने हो भन्ने अनिश्चितताले सबैले शङ्कासहित समिति हेरिरहेका छन्।”

