काठमाडौं । जिरो वेस्ट एक्सिबिसन २०२६ अन्तर्राष्ट्रिय जिरो वेस्ट दिवसको अवसरमा काठमाडौंमा सुरु भएको छ। रोटरी इन्टरनेशनल डिस्ट्रिक्ट ३२९२ (नेपाल–भुटान), यसअन्तर्गतका ३५ रोटरी क्लब, रोट्रयाक्ट/इन्टर्याक्ट डिस्ट्रिक्ट ३२९२ तथा एनभाइरनमेन्टल सस्टेनेबिलिटी रोटरी एक्सन ग्रुप को संयुक्त आयोजनामा प्रदर्शनी सञ्चालन भइरहेको हो।
प्रदर्शनी चैत १६–१७, २०८२ (मार्च ३०–३१, २०२६) मा नेपाल ललितकला परिषद् मा आयोजना गरिएको छ। आयोजकका अनुसार बिहान ११ बजेदेखि सुरु हुने कार्यक्रम सर्वसाधारणका लागि निःशुल्क खुला गरिएको छ।
कार्यक्रमलाई शहरी विकास तथा भवन निर्माण विभाग, युनाइटेड नेसन ग्लोबल कम्प्याक्ट नेपाल, र एनभाइरनमेन्टल क्याम्प्स फर कन्जर्भेसन अवेयरनेस ले सहयोग गरेका छन् भने कार्यक्रम हेकाफ ३६० र ब्लू वेस्ट टु भ्यालु को साझेदारी रहेको छ।
“परिवर्तनको सुरुवात आफैंबाट गरौं – फोहोर घटाऔं, पुन:प्रयोग बढाऔं र पुनर्चक्रणलाई अँगालौं” भन्ने सन्देशसहित आयोजना गरिएको प्रदर्शनीले दिगो जीवनशैली प्रवर्द्धन, स्वच्छ वातावरण निर्माणमा नागरिक सहभागिता अभिवृद्धि तथा वृत्तीय अर्थतन्त्रको अभ्यासलाई प्रोत्साहन गर्ने लक्ष्य राखेको छ।
प्रदर्शनीमा फोहोर व्यवस्थापन, पुन:प्रयोग, पुनर्चक्रण र अपसाइक्लिङसँग सम्बन्धित नवीन प्रविधि, अभ्यास र उद्यमहरूको प्रस्तुति गरिँदैछ। यसले स्रोतको सदुपयोग बढाउने र फोहोर उत्पादन घटाउनेतर्फ जनचेतना फैलाउने अपेक्षा गरिएको छ।
कार्यक्रमको उद्घाटन विनोद कोइराला ले गर्नेछन्। दोस्रो दिन “भन्दा पर: जिरो वेस्ट भविष्यका लागि प्रणालीहरूको पुन:डिजाइन” शीर्षकमा विशेष प्यानल छलफल आयोजना हुनेछ।
उक्त सत्रमा नवराज प्याकुरेल, नवीन विकास महर्जन, समीर थापा, विष्णु थकाली र अरुण श्रेष्ठ सहभागी हुनेछन्।
सत्रको अध्यक्षता विभूति मान सिंह ले गर्नेछन् भने सञ्चालन डा. दिनेश राज मानन्धर ले गर्नेछन्। साथै सृच्छा प्रधान ले विशेष सम्बोधन गर्ने कार्यक्रम रहेको छ।
आयोजकहरूका अनुसार अनियन्त्रित फोहोर उत्पादन, प्लास्टिक प्रदूषण र ल्यान्डफिलमा निर्भरता जस्ता चुनौती समाधानका लागि यस्ता बहुपक्षीय पहल प्रभावकारी हुने अपेक्षा गरिएको छ। वातावरण समिति संयोजक योगेश शाक्य ले फोहोरलाई मूल्यवान स्रोतमा रूपान्तरण गर्न सामूहिक प्रयास आवश्यक रहेको बताएका छन्।
प्रदर्शनीमा ४०–५० वटा पुनर्चक्रण तथा अपसाइक्लिङ उद्यमका स्टल, वातावरणीय बुथ, DIY प्रदर्शन, श्रव्यदृश्य प्रस्तुति र विभिन्न अन्तरक्रियात्मक गतिविधिहरू समावेश गरिएको छ, जसले युवाहरूलाई हरित जीवनशैलीतर्फ प्रेरित गर्ने अपेक्षा गरिएको छ।